Vínviður.
Matjurtagarður Mariu og Manuels.
Litla elhúsið hennar Mariu.
Setið að snæðingi í víngerðinni.
Lítið eitt um tilveruna á bökkum Ölfusár og hvar annars staðar þar sem höfundur þessara pistla kann að stíga niður fæti í framtíðinni.
Við Duroána
Ferð á bak við fjöllin gæti ferð sem við fórum síðast liðin laugardag ásamt Portúgölskum vina hjónum okkar heitið, því svæðið sem við vorum að skoða er nefnt á bak við fjöllin. Þessi nafngift er samt ekki alls kostar rétt, því þetta er bara fjalllendi og maður er ekki kominn á bak við neinn sérstakan fjallgarð eins og nafnið gæti bent til.
Við lögðum upp klukkan sjö á laugardagsmorgni og fyrsta einn og hálfan tímann var ekið eftir hraðbraut, það er víða mjög falllegt á þessari leið og víðsýnt á mörgum stöðum, enda fer vegurinn í 950 metra hæð yfir sjó þar sem hann liggur hæst. Það er útaf fyrir sig vel þess virði að skoða þessa hraðbraut sem mannvirki, þar sem ýmist er brú yfir dali, eða boruð göng í gegnum fjöll.
Við beygðum útaf hraðbrautinni þegar kom að bæ sem heitir Regua og er við Duro ána, því við ætluðum að aka dálítinn spöl upp með ánni á árbakkanum, en á þessu svæði eru mestu vínræktarhéruð Portúgals. Það er mjög falllegt þarna, lygn og kyrr áin og vínviður á stöllum í hlíðunum á móti. Það er eitthvað athugavert við tilfinningalíf þeirrar manneskju sem ekki verður snortin af fegurðinni þarna. Eftir að hafa ekið góðan spöl upp með ánni var farið yfir hana og inn í fjalllendið til norðurs. Þar voru allar hliðar sem sneru vel við sólu notaðar til vínræktar og flestar eru það brattar að það verður að stalla þær svo hægt sé að vinna á þeim. Það er merkilegt að allar stóru víngerðirnar eru í Porto, sem er ´´i nær 200 Km fjarlægð frá vínræktarhéraðinu.
Ég gleymdi víst að kynna ferðafélaga okkar, en þau heita Alcina og Joséþ Rétt fyrir hádegi vorum við komin í fæðingarbæ José, en þar á hann jarðarskika og litla íbúð og þarna eru þau allar sínar frístundir, enda besti staður í heimi að þeirra sögn. Þau eru búin að eiga sitt heimili í þorpi hér skammt frá okkur í nær fjörutíu ár, en langar alltaf „heim“ Maria Emelia systir José og Manuel maður hennar buðu okkur innilega velkomin þegar við komum á heimili þeirra, en þau voru búin að koma einu sinni í heimsókn til okkar með Alcinu og José.
Systkinin Maria og José eru ekki há íloftinu, fremur grönn og kvik í hreyfingum, makar þeirra Manuel og Alcina eru svipuð þeim á hæð, en eiga það bæði sameiginlegt að vera talsvert meiri um sig á þvervegin en makarnir.
Þau Maria og Manuel eiga lítið íbúðarhús, svo það er ekki möguleiki að margir gestir geti setið þar til borðs samtímis, en þau eiga nokkuð stórt víngerðarhús byggt úr granít steinum og þar er eldhúsinnrétting með eldavél, uppþvottavél og ísskáp. Þar inni er líka langt borð til að sitja við. Þarna er einnig arinn og á honum var grilluð risastór nautasteik handa okkur. Mér skilst að það sé hefð á þessu svæði að elda að minnsta kosti helmingi meira en reiknað er með að sé borðað þegar gesti ber að garði. Víngerðin er gluggalaus, svo dyrnar verða að vera opnar ef það á að fá dagsljósið inn. Hvort þeir sem byggðu þetta hús hafa lært byggingalist hjá Bakkabræðrum skal ég láta ósagt. Já ekki má gleyma að tíunda sjónvarpið sem þarna var, það virðist eiginlega óhugsandi hér í landi að kyngja niður matarbita án þess að það sé verið með opið sjónvarp. Þarna inni eru geimar fyrir um fimm þúsund lítra af víni, enda er Manuel með talsvert stóra vínekru og virðist hafa mikla ánægju af víngerðinni og vínið sem hann býr til er gott. Þegar við kvöddum hann gaf hann okkur portvín sem hann hafði gert árgang 1999. Honum fannst alveg hræðilegt að horfa upp á mig vera drekkandi vatn innan um allt þetta vín. Hann sagði að ég ætti bara á hættu að verða veikur af allri þessari vatnsdrykkju, það væri mun hollara að fá sér vínsopa. Maturinn var prýðisgóður og ég taldi mig gera honum góð skil, en fékk samt aðfinnslur fyrir hvað ég borðaði lítið.Síðdegis voru svo þessi góðu hjón kvödd, en á heimleiðinni átti að koma við hjá þeim á ný. Nú var stefnan sett á borg sem heitir Mirandela, því þar var meiningin að gista næstu tvær nætur í húsi sem dóttir þeirra hjóna á en dóttirin og hennar maður vinna í Sviss.
Það er best að hafa kaflaskil hér og segi frá þessu húsi í næsta kafla og rölti okkar um Mirandela um kvöldið.
Um hádegið áttum við enn ófarna tólf kílómetra heim og þar sem við vorum þá stödd hjá lítilli krá í sveitaþorpi ákváðum við að athuga hvort ekki væri hægt að fá eitthvað í svanginn á kránni. Vertinn sagðis nú varla eiga neitt sem hægt væri að bjóða okkur, en lét samt tilleiðast að sýna okkur hvað hann hefði á boðstólum Það var um tvennt að velja,djúpsteiktann smáfisk og kjötsneiðar ásamt nýju brauði. Við létum slag standa og ákváðum að reyna hvernig þetta bragðaðist. Þórunn tók fiskinn til skoðunar,en ég valdi kjötið. Hvorutveggja bragðaðist mjög vel. Þegar kona vertsins kom með vatn á borðið til okkar spurðum við hana hvort hún ætti ekki eitthvertmeðlæti með matnum, nei sagði hún það er bara ekkert til með þessu nema þá salatblað, við sögðum henni að þetta væri í góðulagi, því brauðið var nýtt og ferskt. En viti menn skömmu síðar kemur okkar kona skælbrosandi með skál fulla af heitum grjónum ásamt grænum baunum og afsakaði sig að hafa ekki munað það áðan þegar við spurðum um meðlæti að hún átti þennan afgang frá því gærkvöldi.
Veður: 12,4°/27,5° alskýjað fram yfir hádegi, en að mestu léttskýjað síðdegis.
Í dag eru sextán ár síðan ég flutti hingað til portúgals. Þegar ég lít til baka finnst mér þessi ár hafa liðið alveg ótrúlega hratt og ég er mjög ánægður með að hafa átt þess kost að fá að búa hér í landi, þó það hafi ekki allt gengið eins og ég hefði helst viljað, þá er ég samt mjög sáttur við dvölina hér þegar ég lít til baka. Ég er líka svo lánsamur að vera ekki þjakaður af ættjarðarást til Íslands, þó það land eigi sína góðu kosti eins og öll önnur lönd og ég naut þess sem landið hafði að bjóða á meðan ég dvaldi þar. Portúgal er mjög þægilegt land og hefur marga góða kosti að bjóða fyrir íbúa sína og nú nýt ég þeirra góðu kosta og er mjög sáttur við land og þjóð.
Veður: 16,4°/27° að mestu skýjað í dag.
Römm er sú taug sem rekka dregur til foldar, þessi orð komu upp í huga minn í gærkvöldi þegar við hittum í boði ung hjón með tvöbörn sín. Þessi ungu hjón eru bæði fædd og uppalin í Luxemburg og búa þar og starfa. Foreldrar beggja eru Portúgalar sem starfað hafa í Luxemburg nær alla sína starfsævi og eru með atvinnurekstur þar. Foreldrar konunnar eru með veitingahús sem sérhæfir sig í steinasteikum. Faðir mannsins er málari og var með menn í vinnu, en sonurinn tók við fyrirtækinu fyrir fimmárum og er nú með tíu manns í vinnu, eingöngu Portúgala. Mér fannst mjög merkilegt að heyra að þau hjón telja sig vera Portúgala en ekki Luxemburgara, þó þau séu þar fædd og uppalin og hafi bara verið hér í fríum. Maðurinn sagði að af 420þús. Íbúum Luxemburg væru 80þús. Af Portúgölskum ættum og héldu sig mikið saman, t.d. sagði hann að í einum bæ væru 80% íbúanna Portúgalskir. Hann sagði að málakunnátta væri mjög mikil í Luxemborg og flestir töluðu að minnsta kosti fjögur tungumál. Dóttir þeirra sem verður fjögurra ára í október fer létt með að tala þrjú tungumál.
Veður: 9,7°/33,8° heiðskírt.
Ég sagði frá því í nóvemberlok á síðasta ári að brúin á þjóðveginum til okkar hefði orðið fyrir skemmdum í flóði í ánni. þessar skemmdir voru svo miklar að það var lokað fyrir alla umferð um brúna og síðan höfum við og aðrir íbúar hér orðið að fara um mjög þröngar götur í þorpinu til að komast að heiman.
Nú loks rúmum átta mánuðum eftir að brúnni var lokað var mér sagt að það væri byrjað að gera við brúna, mér fannst þetta slík stórfrétt að ég ákvað að fara og líta þetta með eigin augum. Jú mikið rétt það voru komnir vinuskálar á veginn við brúna, sem var góð vísbending um að framkvæmdir væru hafnar við brúna. Því næst fór ég að brúnni til að sjá framkvæmdirnar og var búin að gera mér í hugarlund að þar gæfi að líta stórvirk verkfæri , en svo reyndist nú ekki vera. Það var ein smávél að verki á miðju brúargólfinu og einn maður að stjórna þeirri vél, en þar skammt frá voru sex menn á spjalli saman, sennilega að skipuleggja verkið, varla hafa þeir verið á kjaftatörn eða hvað.
Vonandi líða ekki aðrir átta mánuðir þar til umferð verður hleypt yfir brúna.
Læt fylgja með mynd af þessari fallegu brú, eins og hún lítur út eftir skemmdirnar sem urðu á henni.
Mathild grannkona okkar kom hér óvenju glaðbeitt einn daginn til að segja okkur að hún og Malli hennar væru að fara í ferðalag, en slíkt hendir nú ekki oft á þeim bæ, svo þetta var meiri háttar viðburður og eitthvað til að hlakka til.Ferðatilhögunin var að byrja átti að aka í rútu um 150 km að bæ upp með Duro ánni sem heitir Peso da Regua þar átti að stíga um borð í ferju og sigla með henni niður eftir Duro ánni til Porto nær 100 km. Þar átti aftur að fara i rútuna og hún átti að flytja hópinn á hótel í Mangualda og þar átti að gista eina nótt. Næsta dag var svo á dagskrá vörukynning og sala á hótelinu, en maður þarf ekkert að kaupa sagði Mathild og ég kaupi örugglega ekki neitt bætti hún við, en annað kom nú á daginn, enda kunni sölumaðurinn sitt fag. Síðast a dagskránni áður en halda skyldi heim á leið var svo að skoða víngerð þar sem Dao vínin eru framleidd. Allt þetta ferðalag kostaði 67,50 evrur á mann og þá var allt innifalið fullt fæði allan tímann, gisting og rútu og bátsferðir. Mathild vildi endilega að við kæmum með í þetta ferðalag, sem við gerðum og höfðum gaman af, einnig slógust Jónína og Guðmundur með í hópinn, en alls voru nær fjörutíu manns í hópnum.
Jónína og Guðmundur gistu hjá okkur nóttina fyrir ferðalagið, því það er tveggja tíma akstur frá heimili þeirra hingað og það átti að leggja af stað frá´kirkjunni hér í dalnum klukkan 9,15, svo við voru þrjú pör sem töltu saman með sína föggur að kirkjutorginu í sól og helst til miklum hita. Rútan mætti stundvíslega og við vorum lögð á stað í þessa miklu reisu klukkan 9,30. Leiðin að ferjustaðnum liggur um fjallendi og það er víða mjög falllegt á þessari leið sem við fórum, enda sést vel yfir úr þessum tveggja hæða bílum.
Á ferjustaðinn vorum við komin klukkan 11 og okkur var sagt að drífa okkur um borð því ferjan væri farin að bíða eftir okkur, svo við fengum engan tíma til að skoða bæinn sem við vorum komin í. Þarna sameinuðumst við fleiri hópum og alls held ég að það hafi verið um 150 manns um borð í ferjunni, sem er í raun og veru allt of margt fólk miðað við stærð bátsins. Það var svo stutt á milli borða að maður var alveg klemmdur að borðinu þegar setið var við það, en það voru borðaraðir meðfram hvorri hlið og gangur í miðjunni. Gluggar voru á báðum hliðum, svo það var gott útsýni þegar setið var við borðin. Fyrir ofan borðsalinn var svo dekk með bekkjum eftir endilöngu til beggja hliða, en það var fullheitt þennan dag til að vera lengi þar í einu gott að fara inn í loftkældan matsalinn af og til.
Það sást ekki mikil byggð á árbökkunum, því þeir eru víðast brattir og háir, en á stöku stað sást þá smáþorp og á nokkrum stöðum voru baðstrendur á árbakkanum. Klukkan eitt var borinn fram þríréttaður hádegisverður, súpa, aðalréttur og ábætir og drykkir að vild allan daginn. Ég dáðist mikið að þjónunum hvað þeir voru snöggir að afgreiða mat í allan þennan fjölda gesta í þessum miklu þrengslum sem þarna eru og erfið vinnuaðstaða.
Þegar ferðin með bátnum var hálfnuð þurfti að færa til tvö borð svo hægt væri að komast að lúgu í gólfinu til að ná í meira vín niður í lest.
Tvisvar á leiðinni niður ána þurfti báturinn að fara í skipastiga. Það er brú yfir ána þar sem skipastiginn er og þegar siglt var inn í hólfið var stutt upp í brúargólfið, en þegar búið var að hleypa vatninu úr hólfinu var orðið mjög hátt upp í brúargólfið. Það er undarlegt að vera í bátnum þegar hann sígur neðar og neðar í þessu hólfi.
Klukkustund áður en ferðinni lauk fengum við svo létta máltíð. Til Porto vorum við komin klukkan sex. Áhöfnin stillti sér upp á bryggjunni til að kveðja gesti sína. Já ég var nærri búinn að gleyma að geta þess að það var tónlistafólk með í ferðinni sem spilaði og söng fyrir gestina og nokkrir gesta reyndu meira að segja að stíga dans í þrengslunum.
Við landganginn beið svo stúlka til að vísa hópnum leiðina í rútuna á ný.
Eftir tveggja tíma akstur vorum við komin að hótelinu í Mangualda. Þetta er nýlegt og stórt hótel sem stendur í brekku hátt upp yfir þorpinu, svo það var mjög víðsýnt af svölunum í herberginu okkar. Bæði sást upp til stjörnufjalla, sem er hæsta fjall Portúgals og eins yfir Daodalinn. Sölumaðurinn t´k á móti hópnum við hótelið og benti fólki á að láta skrá sig inn og eftir að hafa farið í bað og komið sér fyrir á herbergjunum átti að mæta á bar hótelsins þar sem við vorum boðin velkomin og drukkið eitt staup í því tilefni. Þá var klukkan orðin níu og komið að kvöldverði. Þar var líka þriggja rétta máltíð, en ólíkt rýmra um okkur en á bátnum. Hótelið var reglulega vistlegt í alla staði. Eftir kvöldverð var leikin tónlist fyrir fólk ef það vildi stíga dans, en flestir kusu að fara að hvíla sig eftir langa og ánægjulega ferð. Mér fannst það svolítið skondið að það var borið fram vín með matnum og vatn eins og hver vildi, en það var tekið fram að ef okkur langaði í kaffibolla á eftir matnum þá yrðum við að borga hann sjálf.
Næsta morgunn var svo morgunverður klukkan hálfníu, en klukkan níu hófst svo sölusýningin. Við vorum búin að tala um það okkar á milli að þessir ferðafélagar okkar væru nú ekki líklegur markhópur til að selja, en við áttum eftir að komast að því að þar höfðum við rangt fyrir okkur, því fólkið keypti ótrúlega mikið. :arna var verið að selja potta, pönnur og annað til heimilisins, einnig einhver krem og töflur, auðvitað mjög heilnæmt og náttúrulegt.
Það voru líka stærri hlutir eins og nuddstólar og tæki til að taka raka úr loftinu inni í íbúðarhúsum. Nágrannar okkar glæptust á að kaupa eitt slíkt tæki, þó það væri mjög dýrt miðað við önnur sambærileg tæki sem eru á markaðnum, en sölumaðurinn var bara ótrúlega snjall. Honum tókst samt ekki að pranga neinu inn á okkur, það hefur ef til vill orðið okkur til bjargar hvað það er takmarkað sem við skiljum í portúgölskunni. Þetta er líka mjög lúmsk að ferð að bjóða fólki í flotta ferð með góðum mat og víni fyrir spott prís, þá finnst örugglega mörgum að þeir séu skyldugir til að kaupa eitthvað af manninum.
Þessi sölustarfsemi tók nærri fjóra tíma en að henni lokinni var síðasta máltíð ferðarinnar borðuð á hótelinu. Það var þriggja rétta máltíð ein og áður og sömu skilmálar vín eins og þú vilt, en borga fyrir kaffibolla. Eftir matinn fóru sumir gestanna gangandi að skoða kirkju sem er rétt við hótelið, en þegar því var lokið var komið að síðasta atriði ferðarinnar að skoða víngerð. Þessi víngerð er við bæinn sem við gistum í og framleiðir vín sem kennd eru við héraðið og nefnast Dao vín. Þetta er ný verksmiðja og mjög áhugavert að skoða hana undir leiðsögn. Að lokinni skoðuninni var komið við í vínbúð verksmiðjunnar og þar afhenti fararstjórinn hverjum og einum þátttakanda í ferðinni rauðvínsflösku að gjöf. Eftir að var lagt á stað heileiðis og að kirkjunni hér í dalnum vorum við komin aftur klukkan sex um kvöldið eftir tveggja daga ánægjulega ferð.